Enkel arthrodese

Inleiding

Een artrodese of fusie is het vastzetten van een gewricht. Bij de enkel wordt het scheenbeen (tibia) vastgezet aan het sprongbeen (talus), al dan niet in combinatie met het kuitbeen. Dit wordt uitgevoerd om de pijn weg te nemen die optreedt bij beweging in een gewricht met ernstige kraakbeenschade (artrose).

Oorzaak

Artrose in de enkel ontstaat meestal door kraakbeenslijtage na een breuk die doorliep tot in het gewricht. Daarnaast kan artrose ook ontstaan na osteonecrose van het sprongbeen, (gedeeltelijke afsterven vh bot), na gewrichtsontstekingen door infectie of ontstekingsziekten (reumatoïe artritis ed.) of spontaan.

Symptomen

Enkelartrose geeft vooral pijn bij beweging: het afrollen van de voet bij stappen en het op- en afgaan van trappen. Deze pijn lijkt eerder diep te zitten. Er kan ook zwelling optreden en een zekere stijfheid.

Klinisch onderzoek

Meestal is er zwelling en stijfheid in de enkel met vooral pijn bij beweging. Er kan ook scheefstand zijn in de achtervoet, in verschillende richtingen (valgus of varus). Daarnaast letten we op de littekens van eventuele vroegere operaties.

Beeldvorming

Als basis hebben we een staande röntgenfoto van de voet en enkel nodig om de vorm van de botten en de onderliggende verhoudingen te beoordelen. Als er onvoldoende duidelijkheid is of er zijn verschillende problemen zichtbaar kan verdere oppuntstelling nodig zijn met een CT-scan, NMR-scan of botscan – SPECT CT. 

Behandeling

Conservatief

De enkel kan ontlast worden door stevige schoenen met goede afrol onder de zool: een wat bollere zool, zogenaamde “rocker bottom” (zoals een schommelstoel). Verschillende schoenenmerken bieden dergelijke modellen aan, orthopedische schoenen (op maat) kunnen ook worden overwogen. 

Een inspuiting kan tijdelijk verlichting geven (met cortisone, hyaluronzuur (“gel”) of plaatjesrijk plasma (PRP))

Als er te veel hinder blijft bestaan dient een operatieve ingreep overwogen te worden.

Heelkunde

U wordt opgenomen op de dienst orthopedie op de dag van de operatie op het afgesproken uur. U wordt verwacht zich aan te bieden met verzorgde voeten. Nagellak moet op voorhand verwijderd worden. 

De operatie gebeurt onder locoregionale verdoving met algemene narcose. Bij de locoregionale verdoving wordt de voet voor de operatie verdoofd via een prik achter in de kniekuil (popliteaal block). Hierdoor is uw narcose minder zwaar en is de pijn direct na de operatie veel minder.

De ingreep kan artroscopisch (met kijkoperatie) of open uitgevoerd worden. Dit wordt bepaald door de staat van de huid en de weke delen (spieren, pezen ed.) en de eventuele scheefstand van de achtervoet.

Bij een kijkoperatie worden 2 sneetjes vooraan gemaakt voor de instrumenten en nog bijkomende voor de plaatsing van de schroeven. Bij een open procedure wordt de incisie gemaakt waar mogelijk (of nodig) en wordt soms een plaat gezet. In beide gevallen wordt het resterende (slechte) kraakbeen verwijderd en het onderliggende bot opgefrist om de doorbloeding te verbeteren. De botten worden tegen elkaar geplaatst en vastgezet met alleen schroeven of een plaat met schroeven. 

Complicaties

Zoals bij alle ingrepen kunnen ook hier verwikkelingen optreden. De voornaamste zijn:

    • Nabloeding
    • Wondproblemen – wondinfectie
    • Vertraagd of onvolledig aan elkaar groeien van het bot (pseudartrose)
    • Zenuwletsel 
    • Complex regionaal pijnsyndroom (“Südeck”)

Revalidatie

De dag na de ingreep wordt het gips gewisseld en worden de wonden verzorgd. Uw ontslag naar huis hangt vooral af van uw pijn en de staat van de wonden.

U zal in principe 4 tot 6 weken niet mogen steunen met nadien nog een loopgips voor 4 tot 6 weken. Dit wordt bepaald door de zichtbare botaanmaak op de controle RX-en nadien. Daarna begint u zelf terug te stappen, zo nodig onder begeleiding van een kinesist.

Resultaten

De enkel zal nog een tijd gezwollen blijven. Een definitief resultaat valt te verwachten na 6 maanden tot een jaar. De enkel zal uiteraard stijf blijven gezien dit de bedoeling is van de ingreep (om zo de pijn weg te nemen).

Contact

Vragen over uw behandeling of een afspraak maken? Aarzel niet om ons te contacteren.

Uw opname

Heeft u vragen over uw opname? Kies het juiste ziekenhuis en lees meer.